Najpopularniejszy w Polsce portal o finansach i biznesie
Niedługo start Pendolino. "Zmiecie pociągi towarowe z torów". Czy faktycznie?

Niedługo start Pendolino. "Zmiecie pociągi towarowe z torów". Czy faktycznie?

Fot. Piotr Zając/Reporter

W połowie grudnia mają ruszyć długo oczekiwane regularne połączenia pociągami Pendolino, ale na razie euforię PKP Intercity gaszą mnożące się problemy techniczne. Prawdziwe kłopoty mogą jednak nastąpić, gdy Pendolino pojawią się już na torach. Czy faktycznie? Sprawdziliśmy.

W tym przypadku nie chodzi jednak o kłopoty z uruchomieniem nowych połączeń, lecz o ich skutki dla transportu kolejowego w Polsce. Wjazd Pendolino na tory może oznaczać, że na głównych szlakach kolejowych zabraknie miejsca dla pociągów towarowych.

PROBLEM NR 1: ZABLOKOWANE PORTY

W audycji w radiu Tok FM 8 października prezes Rady Interesantów Portu Gdynia Krzysztof Szymborski ostrzegał, że "Pendolino zmiecie pociągi towarowe z torów". Wyjaśnił, że przejazd każdego Pendolino zabiera dużo czasu w ramach tzw. dostępu do torów, przez co nie znajdzie się czas dla pociągów towarowych i nie będą one mogły jeździć w ciągu dnia.

Chodzi o problem z dostępem pociągów towarowych do portów w Gdańsku i Gdyni. Tu zbiegają się dwa wydarzenia: pojawia się Pendolino i ruszy Pomorska Kolej Metropolitalna (PKM). A to oznacza, że od 2015 r. na tory wokół Trójmiasta wjedzie znacznie więcej pociągów niż obecnie i ich liczba będzie stale wzrastać, ale przepustowość sieci kolejowej zwiększy się nieznacznie.

To przede wszystkim kłopot dla przewoźników towarowych, których pociągi mają zgodnie z polskimi przepisami niższy priorytet niż pociągi osobowe i bezwzględnie muszą im ustępować miejsca na torach w sytuacji konfliktowej.

Jerzy Lewandowski, sekretarz generalny Krajowej Izby Gospodarki Morskiej dodał, że obecnie ruch towarowy w trójmiejskich portach obsługuje ok. 260 pociągów tygodniowo, a prognozy rozwoju przeładunków w portach mówią o tym, że wkrótce potrzeba będzie 1950 pociągów tygodniowo. Tymczasem możliwości przewozów po torach – m.in. w związku z Pendolino – kurczą się.

PROBLEM NR 2: PRĘDKOŚĆ MINIMALNA 120 KM/H

Z myślą o Pendolino tak zmieniono regulamin Centralnej Magistrali Kolejowej (CMK) ze Śląska do Warszawy, że w praktyce całkowicie wykluczone z niej zostały pociągi towarowe. Zarządzająca tą najważniejszą linia kolejową w Polsce spółka PKP Polskie Linie Kolejowe wprowadziła nieosiągalną dla żadnego pociągu towarowego w Polsce prędkość minimalną 120 km/h.

Nowy regulamin do tej pory nie miał wpływu na transport kolejowy, bo przewoźnicy wolą jeździć z Katowic do Warszawy tańszymi trasami: przez Częstochowę lub przez Radom. W przyszłym roku obie trasy będą jednak przebudowywane, a Centralna Magistrala Kolejowa mogłaby wtedy posłużyć jako główny szlak kolejowy dla pociągów towarowych.

JEST PROBLEM, CZY NIE?

Ponieważ uruchomienie regularnych połączeń pociągami Pendolino zbliża się w szybkim tempie, postanowiliśmy sprawdzić, czy rysowana przez część ekspertów i przewoźników wizja zapaści polskiego transportu kolejowego jest realna. Oto, co powiedzieli nam główni uczestnicy toczącej się dyskusji na ten temat.

Problem jest coraz bliżej, bo i Pendolino, i PKM już zaraz ruszają. Nadal jego skutki, czyli dostęp kolejowy do gdyńskiego portu jest nimi wysoce zagrożony – alarmuje Krzysztof Szymborski.

Prezes Rady Interesantów Portu Gdynia dodaje, że nie widać żadnych konkretnych działań zmierzających do ograniczenia wpływu tych dwóch projektów pasażerskich połączeń kolejowych na przewozy cargo, ani ze strony samorządów lokalnych, czy Urzędu Marszałkowskiego czy Wojewódzkiego.

Poza niektórymi deklaracjami nic się nie dzieje – przekonuje Krzysztof Szymborski.

I tłumaczy, jakie efekty będzie miało przepchnięcie na noc większości z ponad 30 pociągów dziennie (a nawet większej liczby, bo obroty portu szybko rosną).

Po pierwsze: dramatyczny skok w liczbie ciężarówek z kontenerami, bo będzie mniej pociągów i będą mniej atrakcyjne (czas przewozu, przewidywalność, zaangażowanie większej ilości taboru i lokomotyw itp.).

Po drugie, wzrost kosztów przewozów w głąb kraju, np. na Dolny Śląsk.

Po trzecie, odchodzenie ładunków do innych portów, niemieckich i innych, po czwarte dodatkowe utrudnienia dla Gdańska – wylicza Szymborski.

Cegiełkę dokłada też Jakub Majewski, prezes fundacji Pro Kolej.

- Przez kilkanaście lat kolej w Polsce była w permanentnym kryzysie i mało kto wierzył w odmianę tej sytuacji. Dlatego projekty modernizacji torów opierano na scenariuszach coraz mniejszej liczby pociągów, pasażerów i ładunków. Z map przyszłych tras kolejowych wykreślano więc stacje, mijanki, bocznice i posterunki ruchu – twierdzi .

Majewski uważa, że w rezultacie mamy do czynienia ze swoistą klęską urodzaju – rozwój portów, przewozów kontenerowych czy zatłoczenie dróg tworzą zapotrzebowanie na uruchamianie nowych pociągów towarowych. A dla tych – pisze – nie ma miejsca na odchudzonych torach.  Dodatkowo zawodzi koordynacja prowadzonych projektów inwestycyjnych, bo każdy patrzy tylko na swój wycinek – dodaje.

– Po uruchomieniu PKM, odbudowie zrujnowanego rynku przewozów dalekobieżnych i sukcesie kolei towarowej problem pustych składów zmieni się na problem przepełnionych torów – pisze prezes fundacji. – A to będzie wymagało przejścia na wyższy poziom zaawansowania w układaniu rozkładów jazdy, sterowaniu ruchem, a być może również odtworzenia zlikwidowanego majątku – przekonuje.

- Szkoda tylko że do projektowania zatrudniono pesymistów, bo teraz za ich pracę zapłacimy podwójnie – podsumowuje Majewski.

Adrian Furgalski, wiceprezes zespołu doradców gospodarczych TOR uważa, że jeśli pojawi się problem z przewozami towarowymi, to nie wraz z wprowadzeniem Pendolino, lecz dopiero za kilka lat. I to pod warunkiem braku realizacji zadań inwestycyjnych na torach stanowiących dojazd do portów morskich, w tym głównie Gdyni.

Dlatego wedługg zespołu TOR konieczne jest przeprowadzenie w nowej perspektywie finansowej UE najpilniejszych modernizacji infrastruktury kolejowej na kluczowych odcinkach.

Co na te uwagi polska kolej? Czytaj na kolejnej stronie

Poprzednia strona
  • 1
  • 2
Czytaj także
Polecane galerie