Bruksela narzuca nowe obowiązki na spółki z GPW

Bruksela narzuca nowe obowiązki na spółki z GPW

Od 1 stycznia 2017 spółki giełdowe będą musiały informować o działaniach związanych ze społeczną odpowiedzialnością biznesu, czyli np. w zakresie ochrony środowiska i praw pracowniczych. Taki obowiązek wprowadza unijna dyrektywa. W Polsce wytyczne w tej sprawie pojawią się prawdopodobnie w przyszłym roku. Dziś raporty CSR przygotowują dobrowolnie tylko niektóre spółki.

 

– Firmy w tej chwili raportują swoje działania w tym zakresie, ale robią to raczej dla prestiżu, choć nie tylko. Jest to element budowania strategii powiązanej z funkcjonowaniem w określonym społeczeństwie i na określonym rynku. Chcą raportować nie tylko to, jak realizują cele dla akcjonariuszy i klientów, lecz także to, jak realizują cele dla społeczeństwa – mówi agencji informacyjnej Newseria Biznes Ewa Jakubczyk-Cały, prezes zarządu PKF Consult, firmy zajmującej się audytem, podatkami i consultingiem gospodarczym.

 

 

Wciąż nie jest to jednak bardzo rozpowszechnione. Za dwa lata ma się to zmienić. To efekt przyjętej w kwietniu ubiegłego roku dyrektywy dotyczących ujawniania informacji niefinansowych i informacji o różnorodności przez niektóre duże spółki oraz grupy. Nakłada ona na spółki zatrudniające powyżej 500 osób obowiązek ujawniania danych pozafinansowych, czyli zagadnień środowiskowych, społecznych i pracowniczych oraz tzw. informacji o różnorodności. Eksperci szacują, że nowe przepisy obejmą 6 tys. podmiotów w UE.

– W Polsce wytyczne w tym zakresie mają się ukazać dopiero w 2016 roku – mówi Ewa Jakubczyk-Cały. – Obowiązek raportowania obejmuje działania w zakresie ochrony środowiska, polityki społecznej i pracowników, zapobiegania korupcji i poszanowania praw człowieka.

Chodzi o określenie tego, czy spółka ma istotny bądź nieistotny wpływ na wymienione obszary. Ważne będzie także pokazanie, w jakiej relacji do nich pozostaje prowadzona przez spółkę działalność biznesowa. Jeśli spółka nie będzie stosowała zasad CSR, będzie musiała uzasadnić to w raporcie.

– To pozwoli spółkom przygotować strategię, zaczną one myśleć o tej polityce, która w mojej ocenie jest potrzebna i jest wartością zarówno dla otoczenia zewnętrznego, jak i dla samych spółek – podkreśla ekspertka. – Jednocześnie nie umniejsza to korzyści dla akcjonariuszy, mimo że trochę więcej pieniędzy zostanie wydane na politykę.

Dla rozpowszechniania standardów CSR w Polsce ważnym elementem było powstanie w 2009 roku na GPW specjalnego indeksu Respect, który skupia firmy społecznie odpowiedzialne. Przy klasyfikacji spółek do indeksu bierze się pod uwagę trzy kryteria: płynność, ocenę spółek w zakresie ładu korporacyjnego (dokonywaną przez GPW i SEG) oraz ocenę dojrzałości spółek w zakresie społecznej odpowiedzialności (dokonuje tego Deloitte na podstawie ankiet). Obecnie w indeksie najwięcej spółek pochodzi z WIG20, głównie z branży przemysłowej i finansowej. Indeks zadebiutował z wartością 1000 pkt, obecnie jego notowania oscylują na poziomie 2700-2800 pkt.

– Indeks skupia spółki, które oddziałują istotnie na środowisko i realizują określone polityki propracownicze, z których wynika dbałość o pracownika, jego rozwój, ścieżkę kariery i zdrowie. To wszystko jest raportowane przez spółki, które znajdują się w tym indeksie – wyjaśnia prezes zarządu PKF Consult.

Ewa Jakubczyk-Cały tłumaczy, że firmy spoza indeksu także realizują pewne działania CSR, często nawet nie zdając sobie z tego sprawy. Czasami takie kroki przybierają postać określonej strategii, ale często są wykonywane intuicyjnie.

Czym jest CSR w rozumieniu Brukseli?

Społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstw (ang. corporate social responsibility, CSR), zgodnie z definicją Komisji Europejskiej jest „odpowiedzialnością przedsiębiorstw za ich wpływ na społeczeństwo". Wpływ ten ma wielowymiarowy charakter i przejawia się nie tylko w dbałości firm o środowisko naturalne, pracowników i warunki pracy. Rola jaką przypisujemy CSR we współczesnej gospodarce – to prowadzenie działalności w oparciu o podobne wartości, dostrzeganie ludzi w procesach produkcji, dystrybucji i konsumpcji oraz wdrażanie zasad społecznej odpowiedzialności we wszystkich obszarach funkcjonowania firmy.

Obszary z zakresu społecznej odpowiedzialności realizowane przez firmy można podzielić m.in. na cztery kategorie: ład organizacyjny, pracownicy, środowisko i produkt. Działaniami prowadzonymi w ramach tych kategorii mogą być na przykład:

Ład organizacyjny: kształtowanie etycznej kultury organizacyjnej, kodeksy etycznego postępowania, zarządzanie ryzykiem, komunikowanie działań CSR poprzez ujawnianie danych pozafinansowych (raportowanie społeczne), przeciwdziałanie korupcji, itp. Pracownicy: dialog z pracownikami, troska o bezpieczeństwo w miejscu pracy, zapewnienie optymalnych warunków pracy, poszanowanie praw człowieka, dostrzeganie znaczenia różnorodności w miejscu pracy, troska o zdrowie pracowników, godzenie życia zawodowego z rodzinnym, itp. Środowisko: ograniczanie emisji gazów, odpowiedzialne zarządzanie odpadami, odpowiedzialne zarządzanie ściekami, ograniczanie zużycia energii oraz zużycia wody, itp. Produkt: odpowiedzialne podejście do łańcucha dostaw, w tym do wydobycia
i transportu surowców, tworzenia półproduktów i ich transportu, odpowiedzialne inwestowanie, itp.

W koncepcji społecznej odpowiedzialności spotkamy się z pojęciem interesariuszy (ang. stakeholders). Są nimi wszelkie osoby, społeczności, instytucje, organizacje, urzędy, które mogą wpływać na przedsiębiorstwo oraz pozostają pod wpływem jego działalności. Interesariuszami mogą być zatem pracownicy, właściciele, akcjonariusze, związki zawodowe, inwestorzy. Patrząc z zewnętrznej perspektywy firmy interesariuszami będą klienci, dostawcy, władze lokalne, władze centralne, społeczność lokalna, organizacje pozarządowe, media i inne podmioty z jakimi dana firma ma relacje w prowadzeniu swojej działalności.

Jak dotychczas wdrażanie zasad CSR było dobrowolnym działaniem firm, jednak ostatnio nastąpiła zmiana w podejściu Unii Europejskiej do polityki w zakresie społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw. 6 grudnia 2014 r. weszła w życie dyrektywa Unii Europejskiej ws. ujawniania informacji niefinansowych i informacji dotyczących różnorodności przez niektóre duże spółki oraz grupy. Wynikający z dyrektywy obowiązek odnosi się do firm zatrudniających więcej niż 500 osób i posiadających sumę bilansową powyżej 20 mln euro lub przychody powyżej 40 mln euro. W skali UE będzie to dotyczyć ok. 6.000 firm. W skali Polski ok. 250-300 firm.

Przedsiębiorstwa, do których będą się odnosić przepisy tej dyrektywy (kraje UE mają dwa lata na transpozycję dyrektywy do prawa krajowego), zostaną zobowiązane do ujawniania informacji na temat polityk stosowanych w firmie w odniesieniu do spraw ochrony środowiska, aspektów społecznych i pracowniczych, poszanowania praw człowieka, kwestii zwalczania korupcji i przekupstwa oraz zapewnienia zrównoważonej reprezentacji zarządach (pod względem płci, wieku, kompetencji i wykształcenia).

gpw, giełda, csr
GPW
Czytaj także
Polecane galerie